In het oog van de orkaan

  • Johannes Kronenberg / fine art / honours programme

Johannes Kronenberg studeerde zomer 2015 af bij Fine Art in Arnhem. Hij behaalde ook het Honours Programme met het onderzoek Kunst in het Oog van de Orkaan. Hedendaagse kunst in een fase van transitie. Johannes is geïnteresseerd in de sociale dimensie van de beeldende kunst. Hij volgde de richting Critical Practice bij Fine Art. Als medeoprichter is Johannes nauw betrokken bij het project Met Andere Woorden. Naast een autonome kunstpraktijk zal hij deze organisatie, die zich richt op het opbreken van sociaal-maatschappelijke, politiek of ruimtelijke vraagstellingen, verder ontwikkelen.

 

Positie van de kunstenaar in een veranderende wereld
“Het onderzoek bij het Honours Programme was een noodzakelijk gevolg van mijn eigen zoektocht naar mijn positionering als kunstenaar. Als kunststudent (en kunstenaar) van deze tijd wordt er veel van je verwacht: experimenteer zo veel mogelijk met allerlei materialen. Denk na over je relatie tot in de maatschappij. Ben op de hoogte van de actualiteiten in je vakgebied. Ken de (kunst)geschiedenis. Breid je netwerk uit. Wat doe je over vijf jaar? Waarom zit je alleen maar in je atelier? Oriënteer je je nationaal of internationaal? Toen ik Hoogleraar Transities Jan Rotmans ontmoette tijdens een lezing van het Honours Programme, zag ik een overeenkomst tussen zijn ideeën en mijn visie op de hedendaagse kunst in een veranderende wereld.

 

Transitie
Volgens Rotmans leven we niet in een tijdperk van verandering, maar in een verandering van tijdperken. Er vindt een fundamentele kanteling plaats op het gebied van bijvoorbeeld energiegebruik, grondstoffen, voeding, stedenbouw en bevolkingsgroei. Volgens Rotmans raakt deze transitie de hele samenleving. In mijn onderzoek heb ik het idee van transitie gebruikt om een verandering in de kunst weer te geven. Mijn uitgangspunten waren: Hoe manifesteert het idee van transitie zich in de hedendaagse kunst? Hoe kan ik het concept transitie inzetten om een veranderende beweging binnen de kunst zichtbaar te maken?” Aan de hand van bestudering van wetenschappelijke literatuur en de actuele kunstpraktijk brengt Johannes deze transitie in kaart.

 

Met Andere Woorden
Ik heb gekeken naar kunstenaars die zich thematisch met transitievraagstukken bezighouden én kunstenaars die zoeken naar nieuwe methoden om hun kunstenaarschap vorm te geven in een tijd van fundamentele verandering. Deze twee ‘types’ behandelen op een eigen wijze het onderwerp transitie. Zo zet een kunstenaar als Daan Roosegaarde zijn artistieke vaardigheden in om een verduurzaming van de aarde mogelijk te maken. Anderzijds bevraagt Renzo Martens de begaande paden van de kunst en roept hij kunstenaars op om verantwoordelijkheid te nemen buiten de ‘free zone’ van de kunsten. In mijn onderzoek komt ook mijn eigen werk, zoals het project Met Andere Woorden, aan bod. Daarvan was het doel een fase van verandering binnen ArtEZ bloot te leggen en verder aan te zwengelen.”